را اسم‌ورسم و ثروت بسيار حاصل شد « 1 » و شعرا و اهل علم و ادب محامد صفات و ذكر خير او را در ستون دواوين و دفاتر بنظم و نثر مخلّد كردند ولى بر خلاف او پسرش خواجه بهاء الدّين مردى با خشم و سركش و كم‌عفو و بىرحم بود و در عهد او مردم اصفهان روز خوش به خود نديدند و دائما در تزلزل و وحشت مىزيستند و ناامنى و دستبرد و خونريزى در ايام او آسايش را از اهالى آن شهر سلب كرده بود . اباقا شهر تبريز را به پايتختى اختيار نمود ، زمستانها در ارّان و بغداد و كنار جغاتو قشلاق مىكرد و تابستانها را در آلاتاغ و سياه‌كوه ، تبريز از عهد سلطنت او و وزارت صاحب‌ديوان شمس الدّين ببعد رو بترقى فراوان گذاشت بخصوص كه اين شهر در عهد مغول چنان كه ديديم چندان صدمه‌اى نديده و مثل ديگر بلاد ايران و ماوراءالنهر بباد غارت نرفته بود . سياست اباقا خان - اباقا خان كه تربيت‌يافتهء دست دوقوز خاتون بود با وجود بودائى بودن بكيش مسيح تعلق خاطر داشت پدر او هولاگو در اواخر عمر از امپراطور روم شرقى ميخائيل پالئولوگوس « 2 » ( 658 - 681 ) خواست كه يكى از دختران خود را به زوجيت به او بدهد . امپراطور روم به اين ازدواج رضا داد و مريم دختر خود را با چند نفر همراه و مقدارى هدايا از قسطنطنيّه به طرف ايران فرستاد همين‌كه ايشان به شهر قيساريّه از بلاد آناتولى رسيدند هولاگو مرد و چون مراجعت به قسطنطنيّه صعوبت داشت فرستادگان امپراطور روم شرقى به ايران آمدند و اباقا آن دختر را به عقد خود درآورد و چنين شهرت يافت كه اباقا نيز قبل از ازدواج به خواهش آن دختر آداب تعميد بجا آورده و قبول دين مسيح كرده . ازدواج اباقا با دختر امپراطور روم و سابقهء تربيتى كه در زيردست دوقوز خاتون يافته بود روز به روز علاقهء او را به عيسويان بيشتر كرد و روحانيون مسيحى در دربار او مورد عنايت و احترام قرار گرفتند و چون پس از شكست عين جالوت بين ايلخانان مغول ايران و سلاطين مسلمان شام و مصر نيز خصومت و رقابت شديدى حكمفرما بود عيسويان از اين وضع استفاده مىنمودند و در پيشرفت كار ايلخانان و برانداختن مسلمين مصر

--> ( 1 ) - عايدى املاك او را روزى ده هزار دينار نوشته‌اند ( تاريخ گزيده - ص 584 . ) ( 2 ) - Michel Paleologus